مؤسسه مطبوعاتی روزنامه‌نگاری بین‌المللی معاصر علوم خبری 2382-9788 15 3 2026 10 23 A Qualitative Analysis of Tehran's Urban Murals: Classification of Thematic Content and Visual-Expressive Forms تحلیل کیفی دیوارنگاره های شهرتهران با تاکید بر طبقه بندی مضامین و صور بیانی / بصری 243 263 241247 10.22034/lrsi.2026.551949.1452 FA محمد رضایی دانشجوی دکتری،گروه دانشی ارتباطات و رسانه، واحد تهران مرکزی دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. رایانامه: rezaeemoh@gmail.com 0009-0004-5522-5781 محمدرضا رسولی استاد گروه دانشی ارتباطات و رسانه، واحد تهران مرکزی دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران.(نویسنده مسئول)، رایانامه: moh.rasouli@iauctb.ac.ir 0000-0002-1879-0771 سپیده صمد زاده یزدی استادیار گروه معماری دانشگاه خاتم، تهران، ایران. رایانامه: s.samadzade@khatam.ac.ir 0000-0002-5381-5858 Journal Article 2025 10 08 <strong>Objective: </strong>This study aims to identify and analyze the dominant themes present in urban murals in Tehran and to explore how these themes are articulated through their expressive and visual forms. It further seeks to provide a comparative analysis of selected murals located in major urban squares across the city.<br><strong>Method: </strong>Adopting a qualitative research design, this study employs qualitative content analysis alongside semiotic analysis, drawing on the theoretical frameworks of Roland Barthes and Stuart Hall. The empirical corpus consists of mural images displayed in five symbolically significant squares in Tehran-Vali-Asr, Enghelab, Palestine, Jihad, and Vanak-during the period 2020–2025.<br><strong>Results:</strong>The results indicate that nearly all identified themes-spanning social, cultural, and political spheres-are systematically organized around the ideological foundations of the Islamic Republic of Iran. A variety of expressive strategies are employed; however, slogan-based and textual forms of address demonstrate greater prominence in terms of semantic frequency. Moreover, direct visual representation techniques, such as simulation and realistic depiction, occur more frequently than symbolic or abstract visual modes. Among the five squares examined, Vali-Asr Square holds a central and dominant position in articulating and disseminating diverse ideological themes through artistic and expressive modalities.<br><strong>Conclusions: </strong>The findings reveal that while some mural themes convey a single dominant layer of meaning, others encompass multiple layers of signification. In the social domain, themes pertaining to population and family issues, as well as social and welfare services, exhibit a higher frequency of meaning production. Within the cultural and religious domain, themes related to religious occasions and rituals, along with national ceremonies and celebrations, are notably prominent. In the political domain, themes such as the threat against Israel and Iran's missile capabilities appear with significant frequency and emphasis. <strong><span lang="AR-SA">هدف:</span></strong><span lang="AR-SA"> هدف از انجام تحقیق، شناسایی مضامین دیوارنگاره‌های شهر تهران و چگونگی سازمان‌یافتگی آنها با توجه‌ به صور بیانی و بصری و مقایسه‌ی آنها است</span><span dir="LTR">.</span><br><strong><span lang="AR-SA">روش:</span></strong><span lang="AR-SA"> در این تحقیق از روش کیفی و به طور مشخص از روش تحلیل محتوای کیفی و روش نشانه شناسی با رویکرد رولان بارت و استوارت هال استفاده شده است. برای اجرای این تحقیق، تصاویر دیوارنگاره‌های پنج میدان با اهمیت شهر تهران یعنی میادین ولی‌عصر، انقلاب، فلسطین، جهاد و ونک از سال 1399 تا 1404 مورد پژوهش قرار گرفته‌اند</span><span dir="LTR">.</span><br><strong><span lang="AR-SA">یافته‌ها:</span></strong><span lang="AR-SA"> یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد، برخی مضامین دیوارنگاره‌ها فقط از یک بسامد معانی برخوردار هستند و برخی دیگر دارای چندین بسامد معانی هستند. در حوزه اجتماعی، مضامین جمعیت و خانواده و خدمات اجتماعی و رفاهی، بسامد معانی بیشتری داشتند</span><span dir="LTR">.</span> <span lang="AR-SA">مضامین مناسبت‌ها و آئین‌های دینی و همچنین آئین‌ها و جشن‌های ملی در حوزه مضامین فرهنگی/دینی، بسامد قابل توجهی داشتند. در حوزه سیاسی، مضمون تهدید اسرائیل و همچنین قدرت موشکی ایران دارای بسامد معانی قابل توجهی هستند</span><span dir="LTR">.</span><br><strong><span lang="AR-SA">نتیجه‌گیری:</span></strong><span lang="AR-SA"> نتایج بیانگر آن است که تقریباً تمامی مضامین از مضامین اجتماعی تا سیاسی در حول مبانی ایدئولوژیک نظام سیاسی ایران، سازمان یافته‌اند. از صور بیانی متنوعی استفاده شده که دراین‌بین خطاب شعاری و خطاب نوشتاری از اهمیت بیشتری از نظر بسامد معانی برخوردار هستند. شیوه‌های بصری بیان مستقیم مانند شبیه‌سازی بیشتر از شیوه‌های نمادین و انتزاع از بسامد معانی برخوردار هستند و در کل، میدان ولی‌عصر در مقایسه با چهار میدان دیگر، نقش کانونی در انتقال مضامین مختلف با صور هنری و بیانی را دارا است</span><span dir="LTR">.</span> https://www.mjourcom.ir/article_241247_636275c9b767280d96b2908522ba155b.pdf