علوم خبری

علوم خبری

واکاوی مؤلفه‌ها و چالش‌های روزنامه‌نگاری موبایلی: رویکردی مبتنی بر تحلیل مضمون

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
سمیرا خطیب زاده 1
سید احد حسینی 2
1 استادیار مدیریت رسانه، گروه مدیریت فرهنگی و رسانه، دانشکده فرهنگ و ارتباطات، دانشگاه بین المللی سوره، تهران، ایران؛ (نویسنده مسئول). رایانامه: khatibzade@soore.ac.ir
2 کارشناسی ارشد، گروه ارتباطات، دانشکده فرهنگ و ارتباطات، دانشگاه بین المللی سوره، تهران، ایران. رایانامه: dahad.hoseyni224@yahoo.com
10.22034/lrsi.2026.566625.1492
چکیده
هدف: این پژوهش، با هدف تحلیل مولفه های "روزنامه نگاری موبایلی" با رویکرد تحلیل مضمون انجام شد.
روش: این پژوهش از لحاظ هدف کاربردی ، از نوع اکتشافی بود. این پژوهش کیفی با رویکرد تحلیل مضمون انجام شد. جامعه آماری این پژوهش خبرنگاران، روزنانه نگاران، اساتید حوزه رسانه و مخاطبین واقعی روزنامه نگاری موبایلی بوده که به روش هدفمند 20 نفر از آنها انتخاب شدند و با استفاده از مصاحبه نیم ساختار یافته داده ها گردآوری شد.
یافته ها: پس از تحلیل مضمون از 20 مصاحبه صورت گرفته از مجموع 165 نکته کلیدی به تفکیک مصاحبه ها، 157 مضمون پایه (جدید) و 53 مضمون سازمان دهنده (جدید) به دست آمد که با کمک روش تحلیل مضمون به 6 مضمون فراگیر (حوزه مخاطب، حوزه محتوا ،حوزه دسترسی،حوزه زیر ساخت و قوانین،آسیب بر جوامع و انتشار اخبار جعلی) به عنوان عوامل کلی روزنامه نگاری موبایلی منتج شد.
نتایج: نتایج نشان‌دهنده آن است که مضمون فراگیر "مخاطب" با 16 مضمون سازمان دهنده (افزایش سطحی نگری در مردم، ابتذال ذائقه مخاطب، اقناع سازی بیشتر مخاطب و ...) بیشترین مضمون سازمان دهنده را داراست. همچنین مضمون فراگیر "محتوا" و "انتشار اخبار جعلی" هر کدام با 14 و 7 مضمون سازمان دهنده در رتبه بندی بعدی قرار دارند. همچنین آسیب سیاسی روزنامه نگاری موبایلی، آسیب فرهنگی اجتماعی روزنامه نگاری موبایلی، آسیب های فردی روزنامه نگاری موبایلی، افزایش بی اعتمادی عمومی، دستکاری افکار و دوقطبی سازی عمومی از جمله مضامین سازمان دهنده "آسیبهای روزنامه نگاری موبایلی" هستند.
کلیدواژه‌ها
موبایل ژورنالیسم
روزنامه نگاری
رسانه
تحلیل مضمون

عنوان مقاله English

A Study of the Components and Challenges of Mobile Journalism: A Thematic Analysis Approach

نویسندگان English

Samira Khatibzadeh 1
Seyed Ahad Hoseyni 2
1 Corresponding author, Assistant Professor of Media Management, Cultural and Media Management Department, Faculty of Culture and Communication, Soore International University, Tehran, Iran. Email: khatibzade@soore.ac.ir.
2 Master in of Communication, Department of Communication, Faculty of Culture and Communication, Soore International University, Tehran, Iran. E-mail: dahad.hoseyni224@yahoo.com
چکیده English

Objective: This study aimed to analyze the components of mobile journalism using a content analysis approach.
Method: This applied research was exploratory in nature and employed a qualitative content analysis approach. The statistical population consisted of journalists, daily writers, media professors, and actual audiences of mobile journalism. A total of 20 participants were selected through purposive sampling, and data were collected via semi-structured interviews.
Results: Following content analysis of the 20 interviews, 157 basic themes (new) and 53 organizing themes (new) were identified from a total of 165 key points. Through the content analysis method, these were consolidated into six comprehensive themes—audience domain, content domain, access domain, infrastructure and legal domain, harms to communities, and the spread of fake news—as the overarching factors of mobile journalism.
Conclusions: The findings indicate that the overarching theme of "audience," comprising 16 organizing themes (e.g., increasing superficiality among individuals, vulgarizing audience taste, and enhancing audience persuasion), accounted for the highest number of organizing themes. The overarching themes of "content" and "spread of fake news" ranked next, with 14 and 7 organizing themes, respectively. Furthermore, political harms of mobile journalism, socio-cultural harms of mobile journalism, personal harms of mobile journalism, increased public distrust, opinion manipulation, and public polarization were among the organizing themes categorized under "harms of mobile journalism."

کلیدواژه‌ها English

Mobile Journalism
Journalism
Media
Theme Analysis
منابع
بشیر، حسن (۱۳۹۹). ژورنالیسم علمی: تاریخچه، اهمیت، ویژگی‌ها و چالش‌ها. *فصلنامۀ علمی-پژوهشی رسانه و فرهنگ، ۱۱*(۱)، ۹–۳۶. https://doi.org/10.22083/jccs.2018.87313.2159
پیشنمازی، پروانه و ولادیمیروویچ باراباش، ویکتور (۱۳۹۲). نگاهی به وضعیت رسانه‌های الکترونیک و روزنامه‌نگاری آنلاین در ایران و چشم‌انداز آتی آن. مطالعات رسانه‌ای، ۸(۲۰)، ۵۳–۶۶.
زینلی، حنانه و مظفری، افسانه (۱۴۰۰). بررسی نقش شبکه‌های اجتماعی موبایلی بر صنعت روزنامه‌نگاری مقاله. مطالعات رسانه‌ای، شمارۀ ۵۵، ۶۷–۸۶. https://search.isc.ac/dl/search/defaultta.aspx?DTC=8&DC=1040044
سعیدی، محمدعلی (۱۳۹۷). ژورنالیسم موبایل در ایران: چالش‌ها و فرصت‌ها. کنفرانس ملی تحقیقات زبان، ادبیات و رسانه.
فتحی، هژیر؛ تقی‌پور، فائزه و واعظ، نفیسه (۱۴۰۲). آینده‌پژوهی شبکه‌های اجتماعی مجازی در مواجهه با رسانه‌های سنتی ایران مبتنی بر شکل‌گیری روزنامه‌نگاری رباتی. آینده‌پژوهی ایران، ۸(۱)، ۱۰۸–۱۳۴. https://doi.org/10.30479/jfs.2023.17941.1434
کتابدار، علیرضا؛ شکرخواه، یونس و خرازی آذر، زهرا (۱۳۹۸). مطالعۀ مقایسه‌ای استفادۀ حرفه‌ای از تلفن همراه هوشمند بین روزنامه‌نگاران آنلاین، چاپی و رادیوتلویزیونی ایران. مطالعات رسانه‌های نوین، ۵(۱۸)، ۶۵–۹۶. https://doi.org/10.22054/nms.2019.40736.708
گارسیا، آنتونیا و سوتو، رابرتو (۲۰۱۴). روزنامه‌نگاری موبایلی: یک مدل نظریه‌پردازی برای مطالعه و تدریس. دیجیتال ژورنالیسم.
محمدی، فرید؛ عقیلی، سیدوحید و رضاییان، محمدجواد (مجید) (۱۴۰۱). چالش‌های اخلاقی پدیدارشده در ژورنالیسم واقعیت مجازی. مطالعات رسانه‌های نوین، ۸(۳۰)، ۶۷–۱۰۵. https://doi.org/10.22054/nms.2022.61410.1223
مسعودی، احمدرضا و عقیلی، سیدوحید (۱۴۰۰). روزنامه‌نگاری شهروندی و ضرورت تغییر در قانون مطبوعات ایران. فصلنامۀ علوم خبری، دورۀ ۱۰، شمارۀ ۲.
مسعودی، امیدعلی و بی‌بک‌آبادی، غزال (۱۳۹۶). روزنامه‌نگاری چاپی و الکترونیک ایران در آیندۀ بیست‌ساله. جهانی رسانه، ۱۲(۱)، ۱۰۴–۱۱۹. 
 
References:
Alhabash, S., & McAlister, A. (2015). Redefining virality in less broad strokes: Predicting viral behavioral intentions from motivations and uses of Facebook and Twitter. New Media & Society, 17(8), 1317–1339.
Bashir, H. (2019). Scientific journalism: History, importance, characteristics and challenges. Quarterly Scientific-Research Journal of Media and Culture, 11(1), 9–36. https://doi.org/10.22083/jccs.2018.87313.2159 (in Persian)
Fathi, H., et al. (2023). Futures studies of virtual social networks in confrontation with traditional Iranian media based on the formation of robotic journalism. Iranian Futures Studies, 8(1), 108–134. https://doi.org/10.30479/jfs.2023.17941.1434  (in Persian)
García, A., & Soto, R. (2014). Mobile journalism: A theorizing model for study and teaching. Digital Journalism. (In Persian)
Harte, D., et al. (2017). Mobile journalism: A model for the future of multimedia storytelling. Digital Journalism, 5(6), 663–678.
Huang, E., & Davison, K. (2018). Mobile journalism and visual storytelling: The possibilities and challenges of 360-degree video and virtual reality. Journalism & Mass Communication Educator, 73(2), 139–152. https://doi.org/10.1177/1077695818767963
International Media Organization. (2019). Mobile journalism: How smartphones are changing the news landscape (pp. 389–407).
Kebatdar, A., et al. (2019). A comparative study of professional use of smartphones among Iranian online, print and radio and television journalists. Journal of New Media Studies, 5(18), 65–96. https://doi.org/10.22054/nms.2019.40736.708 (in Persian)
Livingstone, S. (2019). On the mediation of everything: ICA presidential address 2008. Journal of Communication, 59(1), 1–18.
Masoudi, A., & Aghili, S. V. (2021). Citizen journalism and the necessity of change in Iran's press law. Journal of News Sciences, 10(2). (In Persian)
Masoudi, O., & Bibakabadi, G. (2017). Iranian print and electronic journalism in the next twenty years. Global Media Journal, 12(1), 104–119. (In Persian)
McNair, B. (2019). An introduction to political communication. Routledge.
Mohammadi, F., Aghili, S. V., & Rezaian, M. J. (2022). Ethical challenges emerging in virtual reality journalism. New Media Studies, 8(30), 67–105. https://doi.org/10.22054/nms.2022.61410.1223  (in Persian)
Oliveira, M., & Fernandes, T. (2022). Luxury brands and social media: Drivers and outcomes of consumer engagement on Instagram. Journal of Strategic Marketing, (4).
Pavlik, J. V. (2000). The impact of technology on journalism. Journalism Studies, 1(2), 229–237.
Pettegree, A. (2022). The invention of news: How the world came to know about itself. Yale University Press.
Pishnamazi, P., & Vladimirovich Barabash, V. (2013). A look at the status of electronic media and online journalism in Iran and its future prospects. Media Studies, 8(20), 53–66. https://sid.ir/paper/212017 (in Persian)
Privacy International. (2018). Journalism and privacy. https://privacyinternational.org/learning-resources/journalism-and-privacy
Saeidi, M. A. (2018). Mobile journalism in Iran: Challenges and opportunities. National Conference on Language, Literature and Media Research. (In Persian)
Silverman, C. (2020). The data journalism handbook. O'Reilly Media.
Singer, J. B., Hermida, A., Domingo, D., Heinonen, A., Paulussen, S., Quandt, T., & Vujnovic, M. (2011). Participatory journalism practices in the media and beyond: An international comparative study of initiatives in online newspapers. Journalism Practice, 5(3), 326–342. https://doi.org/10.1080/17512786.2010.551018
Smith, J. (2019). The history of journalism. Academic Press.
Smith, J. (2021a). Challenges of mobile journalism.
Smith, J. (2021b). Mobile journalism: Advantages and disadvantages. Journal of Media Studies, 5(2), 45–58.
Smith, J. (2021c). The impact of mobile journalism on news websites. Journalism Studies, 18(3), 345–360. https://doi.org/10.1080/1461670X.2020.1825491
Stephens, M. (1988). A history of news: From the drum to the satellite. Viking.
United Nations. (1948). Universal Declaration of Human Rights.
Zainali, H., & Mozaffari, A. (2021). Investigating the role of mobile social networks on the article journalism industry. Media Studies, (55), 67–86. http://noo.rs/HVHGR (in Persian)